RESEARCH PAPER
Socio-economic status as an environmental factor – incidence of underweight, overweight and obesity in adolescents from less-urbanized regions of Poland
 
More details
Hide details
1
Chair and Department of Nutrition and Dietetics, Nicolaus Copernicus University, Collegium Medicum, Bydgoszcz, Poland
2
Department of Human Nutrition, University of Warmia and Mazury, Olsztyn, Poland
3
“Dream” Pharmacy, Bydgoszcz, Poland
CORRESPONDING AUTHOR
Anna Długosz   

Chair and Department of Nutrition and Dietetics, Nicolaus Copernicus University, Collegium Medicum, Bydgoszcz, Poland
 
Ann Agric Environ Med. 2015;22(3):518–523
KEYWORDS
ABSTRACT
Introduction:
Under-nutrition, over-nutrition and obesity incidence in relation to environmental diversity and socio- economic influences in adolescents from less urbanized regions of Poland has not been widely studied. Objective. To determine the correlation between socio-economic status and incidence of underweight, overweight and obesity in adolescents located in less-urbanized regions of Poland.

Material and Methods:
The study involved 553 adolescents aged 13–18 living in 2 less-urbanized regions of Poland (small towns and villages in the central and north-eastern regions). The sample was randomly chosen. The distinguishing determinants of socio-economic status (SES) included 6 features. The SES index (SESI) was calculated. Low, average and high SESI adolescents were distinguished. Using logistic regression, the odds ratio (OR) of underweight (BMI<18.5kg/m2), overweight (BMI≥25kg/m2) and obesity (BMI≥30kg/m2) incidence was calculated after BMI conversion using the international cut-off by Cole et al. (2000, 2007). The reference group were adolescents with low SESI (OR=1.00).

Results:
11% of the adolescents were underweight, 14% were overweight and 3% were obese. The odds ratio of underweight incidence for the average SESI adolescent was 0.33 (95%CI: 0.15, 0.73; p<0.01) and in high SESI adolescents – 1.05 (95%CI: 0.78, 1.42; p>0.05). The odds ratio of overweight incidence in the average SESI adolescent was 1.73 (95%CI: 0.93, 3.19; p>0.05) and in high SESI adolescents – 1.14 (95%CI: 0.83, 1.57; p>0.05). The odds ratio of obesity incidence in the average SESI adolescent was 0.70 (95%CI: 0.21, 2.34; p>0.05) and in high SESI adolescents – 0.76 (95%CI: 0.40, 1.44; p>0.05). Adjustments for gender, age or region of residence did not significantly change the ORs values or their interpretation.

Conclusions:
Underweight incidence in adolescents from less urbanized regions of Poland depended on socio-economic status. An adolescent with average socio-economic status was 3 times less likely to be underweight than an adolescent with low socio-economic status. The correlation between socio-economic status and overweight and obesity was not significant.

 
REFERENCES (27)
1.
Rakowska J, Wojewódzka-Wiewórska A. Zróżnicowanie przestrzenne obszarów wiejskich w Polsce – stan i perspektywy rozwoju w kontekście powiązań funkcjonalnych. Ekspertyza wykonana na zamówienie Ministerstwa Rozwoju Regionalnego. Warszawa, 2010 (in Polish).
 
2.
Mazur J. Status materialny rodziny i otoczenia a samopoczucie i styl życia młodzieży 15-letniej. Wyniki badań HBSC 2006 w ujęciu środowiskowym. Warszawa, Wyd. IMiD, 2007 (in Polish).
 
3.
Wądołowska L. Żywieniowe podłoże zagrożeń zdrowia w Polsce. Wyd. UWM, Olsztyn, 2010.
 
4.
Stringhini S, Dugravot A, Shipley M, Goldberg M, Zins M, Kivimäki M, et al. Health Behaviours, Socioeconomic Status, and Mortality: Further Analyses of the British Whitehall II and the French GAZEL Prospective Cohorts. PLoS Med. 2011; 8(2): e1000419. doi:10.1371/journal.pmed.1000419 | 29.04.2011.
 
5.
Lallukka T, Laaksonen M, Rahkonen O, Roos E, Lahelma E. Multiple socio-economic circumstances and healthy food habits. Eur J Clin Nutr. 2007; 61: 701–710.
 
6.
Yehuda S, Rabinovitz S, Mostosky DI. Nutritional deficiencies in learning and cognition. J Pediatr Gastroenterol Nutr. 2006; 43(3): 22–25.
 
7.
Kamińska-Czakłosz M, Klugier E. Tendencja przemian wysokości i masy ciała dziewcząt wiejskich z województwa kujawsko-pomorskiego. In: Zagórski J, Popławska H, Składa M (eds.). Uwarunkowania rozwoju dzieci i młodzieży wiejskiej. Lublin, Wyd. IMW, 2004.p.727–733 (in Polish).
 
8.
Waluś A, Wądołowska L, Cichon R. Stan odżywienia 16-letniej młodzieży z obszarów mniej zurbanizowanych Polski Północno-Wschodniej a sytuacja ekonomiczna. Żyw Człow Metab. 2005; 1: 323–330 (in Polish).
 
9.
Mleczko E. Biologiczne przejawy nierówności społecznych w Małopolsce na przełomie wieków w świetle wyników badań poziomu rozwoju somatycznego i motorycznego dzieci i młodzieży z dużego miasta i wsi. In: Zagórski J, Popławska H, Składa M (eds.). Uwarunkowania rozwoju dzieci i młodzieży wiejskiej. Lublin, Wyd. IMW, 2004.p.737–744 (in Polish).
 
10.
Suliga E, Adamczyk J. Zróżnicowanie sposobu żywienia i cech somatycznych młodzieży ze środowiska miejskiego i wiejskiego. In: Zagórski J, Popławska H, Składa M (eds.). Uwarunkowania rozwojudzieci i młodzieży wiejskiej. Lublin, Wyd. IMW, 2004.p.491–498 (in Polish).
 
11.
Stringhini S, Sabia S, Shipley M, Brunner E, Nabi H, Kivimaki M, at al. Association of socioeconomic position with health behaviors and mortality. JAMA 2010; 303: 1159–1166.
 
12.
Galobardes B, Shaw M, Lawlor DA, Lynch JW, Davey Smith G. Indicators of socioeconomic position (part 1). J Epidemiol Community Health. 2006a; 60: 7–12.
 
13.
Galobardes B, Shaw M, Lawlor DA, Lynch JW, Davey Smith G. Indicators of socioeconomic position (part 2). J Epidemiol Community Health. 2006b; 60: 95–101.
 
14.
Długosz A., Wądołowska L., Niedźwiedzka E., Długosz T. Porównanie dwóch wskaźników sytuacji społeczno-ekonomicznej i ich zastosowania w ocenie żywienia młodzieży. Handel Wew. 2013; 4: 37–46 (in Polish).
 
15.
Shils ME, Shike M, Ross AC, Caballero B, Cousins RJ. Modern nutrition in health and disease. 10th ed. Philadelphia, Lippincott Williams & Wilkins, 2006.
 
16.
WHO Physical status: the use and interpretation of anthropometry. Technical Report Series 854. Genewa, WHO, 1995: 263–311.
 
17.
Cole TJ, Flegal KM, Nicholls D, Jackson A. Body mass index cut offs to define thinness in children and adolescent: international survey. BMJ 2007; 335: 194–202, doi: 10.1136/bmj.39238.399444.55.
 
18.
Cole TJ, Bellizzi NC, Flegal KM, Dietz WH. Establishing a standard definition for child overweight and obesity worldwide: international survey. BMJ 2000; 320: 1240–1243, doi:10.1136/bmj.320.7244.1240.
 
19.
Stanisz A. Przystępny Kurs Statystyki z Zastosowaniem STATISTICA PL na Przykładach z Medycyny: Modele Liniowe i Nieliniowe. Kraków, Poland, StatSoft, 2007 (in Polish).
 
20.
Zadarko-Domaradzka M, Tlałka E. Wpływ czynników społeczno-ekonomicznych na zmienność wysokości i masy ciała dzieci. Przegląd Medyczny Uniwersytetu Rzeszowskiego 2007; 1: 24–29 (in Polish).
 
21.
Charzewski J, Piechaczek H. Differences in the somatic development of Warsaw children in relation to parent’s social status. Phys Educ Sport. 2001; 45(4): 433.
 
22.
Jopkiewicz A, Zaręba M. Uwarunkowania rodzinne i środowiskowe wysokości i masy ciała dzieci i młodzieży zamieszkałej na terenie różnych miast Kielecczyzny. Słupskie Prace Biologiczne 2005; 1: 81–91 (in Polish).
 
23.
Tabak I, Oblacińska A, Jodkowska M, Mikiel-Kostyra K. Changes in structure and socioeconomic position of the family as determinants of overweight in adolescents. Pediatr Endocrinology, Diabetes Metab. 2012; 18(2): 70–75.
 
24.
Haslam DW, James WP. Obesity. Lancet 2005; 366: 1197–1209.
 
25.
Hedley AA, Ogden CL, Johnson CL. Prevalence of overweight and obesity among US children, adolescents, and adults, 1999–2002. JAMA 2004; 291: 2847–2850.
 
26.
International Obesity Task Force. European Union Platform Briefing Paper. Brussels, 2005.
 
27.
Jarosz M, Szponar L, Rychlik E, Respondek W, Ołtarzewski MG, Dzieniszewski J, et al. Nadwaga, otyłość, niedożywienie w Polsce. In: Jarosz M (ed.). Otyłość, żywienie, aktywność fizyczna, zdrowie Polaków. Warszawa, Instytut Żywności i Żywienia, 2006.p. 45–114.
 
eISSN:1898-2263
ISSN:1232-1966